Tofaş Jant Ölçüsü Seçerken Nelere Bakılır?
Tofaş’ın klasik modelleri jant ölçüleri açısından tek bir aileye aittir: hepsi aynı bağlantı ölçüsünü ve aynı merkez göbeği kullanır. Bu ölçüler bugün bile Fiat’ın bazı modelleriyle ortaktır. Şahin, Doğan, Kartal ve Serçe’nin jant ölçülerini aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz.
Tofaş Jant Ölçüleri Tablosu
| Model | Kasa / Dönem | Bijon Aralığı | Merkez Göbek | Fabrika Jant Çapı |
|---|---|---|---|---|
| Şahin | 1981–2002 | 4×98 | 58.1 mm | 13–14″ |
| Doğan | 1985–2002 | 4×98 | 58.1 mm | 13–14″ |
| Kartal | 1985–2002 | 4×98 | 58.1 mm | 13–14″ |
| Serçe | 1985–1995 | 4×98 | 58.1 mm | 13″ |
Tablodaki değerler fabrika ölçüleridir. Tofaş araçlarda jantlar bijon cıvatası ile bağlanır; aynı model içinde motor ve donanım paketine göre farklı jant çapları bulunabilir.
Tabloyu Okurken Nelere Dikkat Edilmeli?
Tablodaki tüm Tofaş modelleri 4×98 bağlantı ve 58.1 mm göbek kullanır. Aynı ölçüler Fiat Linea, Albea ve Fiorino’da da bulunduğu için bu araçların jantları uygun ET değerinde olduklarında Tofaş’a takılabilir. Tofaş modellerinde en yaygın bağlantı olan 4×98 ölçüsündeki jantları 4×98 bijonlu jant modelleri arasında bulabilirsiniz.
Klasik gövdede çamurluk boşluğu sınırlıdır. 15 ve 16 inç jantlar tercih edilecekse lastik dış çapının fabrika değerine yakın tutulması ve tam dönüşlerde sürtme olup olmadığının kontrol edilmesi gerekir.
Model Gruplarına Göre Tofaş Jant Uyumu
Tablodaki tüm Tofaş modelleri aynı bağlantı ölçüsünü paylaşır. Bu, modeller arasında jant değişimini kolaylaştırır; ancak bağlantının aynı olması tek başına yeterli değildir. Jant genişliği, ET değeri ve fren sisteminin jantın iç tarafında kapladığı alan modelden modele değişebilir.
4×98 bağlantılı Tofaş modelleri: Şahin, Doğan, Kartal ve Serçe bu grupta yer alır. Bu araçlar 4×98 bijon aralığı ve 58.1 mm merkez göbek kullanır; fabrika jantları 13 ile 14 inç arasında değişir. Grup içindeki farklı çaplar, aynı bağlantıyla birden fazla ebatın sorunsuz kullanılabildiğini gösterir.
Jant Ölçüsündeki Değerler Ne Anlama Gelir?
Bir jantın aracınıza uyup uymadığını beş değer belirler. Bu değerlerin her biri tablodaki sütunlardan biriyle ya da jantın iç yüzündeki baskıyla doğrudan ilişkilidir.
Bijon aralığı (PCD): İlk sayı bijon deliği adedini, ikinci sayı deliklerin oturduğu dairenin çapını milimetre cinsinden verir. 4×98 ifadesi, 4 bijonun 98 mm çaplı bir daire üzerine dizildiğini anlatır.
Merkez göbek: Jantın ortasındaki deliğin çapıdır ve jantı aks göbeğine ortalar. Tofaş Şahin için bu değer 58.1 mm’dir. Göbek deliği aracınkinden büyük olan jantlarda merkezleme halkası kullanılır.
Jant çapı ve genişliği: 7.5Jx18 gibi bir ifadede 18 jant çapını inç olarak, 7.5 ise jant genişliğini verir. Çap büyüdükçe aynı dış çapı korumak için lastik profilinin düşürülmesi gerekir.
ET (ofset): Jantın bağlantı yüzeyi ile jant merkez çizgisi arasındaki mesafedir. ET değeri yükseldikçe jant gövdenin içine doğru, düştükçe dışarıya doğru konumlanır. Fabrika değerinden çok uzaklaşan ET, çamurluk sürtmesine veya süspansiyona temasa neden olabilir.
Ölçüleri Aracınızda Nereden Bulursunuz?
Jant ölçüleri aracınızda birkaç yerde yazılıdır. Mevcut jantın iç yüzünde genişlik, çap ve ET değeri (örneğin 7.5Jx17 ET45) basılıdır; lastik ölçüsü ise lastiğin yanağında yer alır. Model yılını ruhsatınızdan, sürücü kapısı direğindeki etiketten ise fabrika lastik ölçülerini ve basınç değerlerini öğrenebilirsiniz.
Tofaş Araçlarda Jant Büyütürken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Tablodaki Tofaş modellerinde fabrika jant çapı 13 ile 14 inç arasında değişir; bu aralığın tamamı Şahin için sunulur. Fabrika aralığının üst sınırına kadar çıkmak genellikle sorun yaratmaz, çünkü üretici aynı kasa için bu ebatları zaten onaylamıştır. Bu sınırın üzerine çıkıldığında ise lastik profili incelir, sürüş konforu azalır ve jantın çukura girme riskine karşı daha hassas hale gelir.
Ebat büyütürken temel kural, yeni jant ve lastik kombinasyonunun dış çapını fabrika değerine yakın tutmaktır. Dış çaptaki farkın yüzde 3’ü geçmemesi önerilir; aksi halde hız göstergesi sapar, ABS ve ESP gibi sistemler tekerlek hızını farklı algılayabilir. Lastik genişliği artıyorsa çamurluk ve süspansiyon boşlukları da direksiyon tam kırılıyken kontrol edilmelidir.
Tofaş Bijon Cıvatası ve Montaj
Tofaş araçlarda jant bijon cıvatası ile bağlanır. Diş ölçüsü model ve üretim yılına göre değişebileceği için yeni bijon almadan önce mevcut bijon cıvatası üzerindeki ölçüyü kontrol etmeniz önerilir.
Sadece diş ölçüsü değil, bijonun jant yuvasına oturan yüzeyi de önemlidir. Fabrika jantları ile satış sonrası jantlar konik veya küresel oturma yüzeyi kullanabilir; yanlış tipteki bijon zamanla gevşer. Alüminyum jantların göbek kalınlığı çelik jantlardan fazla olduğundan, çelik janttan alüminyum janta geçerken bijon boyunun da yeterli olup olmadığına bakılmalıdır.
Bijonları sıkarken çapraz sıra izlenmeli ve tork anahtarıyla üretici değerine uyulmalıdır. Darbeli tabancayla aşırı sıkılan bijonlar hem dişlere hem de fren diskine zarar verebilir; yeni jant takıldıktan sonra kısa bir sürüşün ardından bijonları tekrar kontrol etmek önerilir.
Tofaş İçin Jant Seçenekleri
Tablodaki ölçülere göre Tofaş uyumlu jantları farklı renk ve tasarımlarda inceleyebilirsiniz. Ölçünün ötesinde tasarım, renk ve kullanım koşullarını da değerlendirmek isterseniz Tofaş jant seçim rehberi size yol gösterecektir.
Ebata göre Tofaş jantlar: 14 inç Tofaş jant · 15 inç Tofaş jant · 16 inç Tofaş jant
Tofaş jantlarının tasarım ve malzeme özellikleri hakkında genel bilgi için Tofaş jantları hakkındaki yazımıza göz atabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Tofaş jantların bijon aralığı kaçtır?
Tofaş modellerinde kullanılan bijon aralıkları şöyledir: Şahin, Doğan, Kartal, Serçe 4×98. Aynı model adının farklı kuşaklarında farklı ölçüler bulunabileceği için aracınızın üretim yılını kontrol etmeniz önerilir.
Tofaş jantlarda merkez göbek çapı kaç mm?
Şahin, Doğan, Kartal, Serçe 58.1 mm. Daha büyük göbekli bir jant, uygun merkezleme halkasıyla daha küçük göbekli araca takılabilir; tersi ise mümkün değildir.
Tofaş araçlara kaç inç jant takılır?
Fabrika jant çapları model bazında şöyledir: Şahin, Doğan ve Kartal için 13–14 inç; Serçe için 13 inç. Fabrika aralığının dışına çıkılacaksa lastik dış çapının korunması ve çamurluk boşluğunun kontrol edilmesi gerekir.
Tofaş’a Linea jantı takılır mı?
Linea ve Tofaş modelleri aynı 4×98 bağlantıyı ve 58.1 mm göbeği kullanır. ET değeri ve çamurluk boşluğu uygun olduğunda takılabilir.